"Hier kan eventueel een mooie quote"

Massaal afschieten winterganzen onacceptabel

18-04-2017 -

Voorstel massaal afschieten winterganzen onacceptabel voor It Fryske Gea en Natuurmonumenten

Provincie Fryslân presenteert vandaag de evaluatie van de ganzenaanpak in de provincie en een voorstel voor een nieuwe aanpak. De provincie wil jaarlijks 210.000 overwinterende ganzen afschieten. Die keuze sluit niet aan op de evaluatie waaruit blijkt dat de aanpak werkt en de jaarlijkse kosten van het ganzenbeleid al jaren gelijk blijven. De evaluatie is juist kritisch op de inzet van verjaging en afschot. It Fryske Gea en Natuurmonumenten gaan dan ook niet akkoord met het voorstel voor de nieuwe aanpak waarin uitsluitend de landbouw en de kosten centraal staan. De provincie Fryslân gaat voorbij aan de waarde van Friesland voor de overwinterende ganzen en andersom: de belevingswaarde van deze ganzen in het winterse Friese landschap. De weidevogels en de bloemen zijn al uit het overgrote deel van het Friese landschap verdwenen.

‘De winterganzen zijn de dupe van de grasprijs,’ reageert directeur Henk de Vries van It Fryske Gea verbolgen. ‘Omdat de landbouw steeds intensiever is geworden en de grasprijs stijgt, hebben de boeren steeds meer schade. Terwijl de overwinterende ganzen al eeuwen naar ons land komen.’ De natuurorganisaties pleiten juist voor winterrust voor deze ganzen. Zodat ze fit terug kunnen keren naar hun broedgebieden. Nederland is een ganzenland en dat geldt zeker voor Friesland. ‘Wie in de winter door het Friese landschap rijdt, kan genieten van de duizenden ganzen die hier overwinteren. We delen ons land met deze dieren. Ze hebben ons land nodig om te overwinteren en broeden in het hoge noorden. Dat geeft ons een bijzondere, internationale verantwoordelijkheid.’ Het aantal winterganzen is de laatste jaren stabiel. Dat blijkt ook uit de evaluatie.

Guozzen-oanpak
Naast de wintergasten, zijn er ook ganzen die ’s zomers blijven en hier broeden: ook wel zomerganzen genoemd. Die aantallen groeiden de laatste decennia sterk. ‘Als natuurorganisaties sluiten we niet de ogen voor de schade die deze ganzen veroorzaken aan landbouwgewassen en soms ook in natuurgebieden,’ legt provinciaal ambassadeur Arjen Kok van Natuurmonumenten uit. Dat leidde in 2014 tot de Guozzen-oanpak van de provincie. De natuurorganisaties committeerden zich met ingrijpende maatregelen om het aantal zomerganzen te verkleinen en met in eerste instantie een winterrust van slechts twee maanden. Daarbij werd afgesproken dat na twee jaar een evaluatie zou volgen, met de intentie om de winterganzen daarna vier maanden winterrust te geven, conform de landelijke lijn. De evaluatie werd een jaar uitgesteld en de uitbreiding van de winterrust ook.

Provincie ziet af van beloofde winterrust
‘De belofte om naar vier maanden winterrust te gaan, is als sneeuw voor de zon verdwenen.’ Henk de Vries vindt het onbegrijpelijk: ‘Uit de evaluatie blijkt dat de inzet om de zomerganzen in toom te houden te werken. Ook blijkt het aantal winterganzen niet te zijn toegenomen. Over de inzet van verjaging met ondersteunend afschot is de evaluatie kritisch: er is een mismatch tussen de momenten dat verjaging met ondersteunend afschot plaats vindt en de momenten dat dit het meest nodig is. De totale kosten die de provincie besteed aan het totale ganzenbeleid schommelen al jaren rond hetzelfde bedrag. Desondanks stelt de Provincie Fryslân voor om af te zien van de beloofde winterrust en in te zetten op verjaging én jaarlijks afschot van 210.000 overwinterende ganzen. ‘De provincie noemt dit ondersteund afschot, maar in onze ogen is hier sprake van populatiebeheer van de overwinterende ganzen,’ legt Arjen Kok uit. ‘Dat heeft regionaal geen zin en staat haaks op de internationale verantwoordelijkheid die we hebben.’ Jagers mogen bij het verjagen zelfs lokmiddelen inzetten. ‘Het is de wereld op zijn kop,’ reageert Arjen Kok ‘Wij vinden dat er maar één lokmiddel mag worden ingezet: de foerageergebieden. Daar moeten de ganzen heen; niet naar de plek waar een jager op ze zit te wachten.’

Als alternatief voor de winterrust stelt de provincie een aanpak met foerageergebieden voor. ‘Het voorstel is echter te mager om de overwinterende ganzen voldoende rust te geven om in het voorjaar gezond terug te kunnen keren naar hun broedgebieden. In het voorstel zijn de foerageergebieden kleiner dan voorheen. Er is geen financiële prikkel voor deelname van boeren, omdat ook buiten de foerageergebieden de schade wordt vergoed. De deelname is vrijwillig, waardoor in de praktijk voor ganzen onlogische begrenzingen ontstaan en dus veel verstoring. Zolang buiten de foerageergebieden de schade van ganzen wordt vergoed, ontbreekt de noodzaak om de ganzen te laten verjagen en blijven de kosten daar hoog.’

It Fryske Gea en Natuurmonumenten hebben gedeputeerde Kramer laten weten niet in te kunnen stemmen met het voorstel. Beide organisaties doen een dringend beroep op de gedeputeerde om te komen met een alternatief plan dat recht doet aan de waarde van de natuur en de overwinterende ganzen en kan rekenen op een breed draagvlak.