"Hier kan eventueel een mooie quote"

Van Dam gunt natuur meer geld

15-02-2017 -
BART ZUIDERVAART , REDACTIE POLITIEK

Martijn van Dam zegt: "Als het nieuwe kabinet begaan is met denatuur, dan zal het moeten investeren." Volgens de PvdA staatssecretaris van economische zaken is er structureel 100 tot 200 miljoen euro extra nodig om de biodiversiteit te verbeteren.

Van Dam is sinds november 2015 als staatssecretaris belast met natuur en landbouw. Met zijn voorganger en partijgenoot Sharon Dijksma heeft hij naar eigen zeggen 'zo goed als mogelijk hersteld wat door het vorige kabinet was stukgemaakt'.

"Onder Rutte I draaide alles om economie en geld. De rest werd bestempeld als linkse hobby, dus ook de natuur. Het budget werd gehalveerd met liefst 400 miljoen bezuinigingen. Dit kabinet is met een nieuwe natuurwet gekomen. We hebben structureel 200 miljoen geïnvesteerd. Alle 160 Natura 2000-gebieden zijn aangewezen, waar de natuur extra goed wordt beschermd. En ik ben met de verkiezing van het mooiste natuurgebied van Nederland gekomen, om het enthousiasme in de sector terug te krijgen."

En, is u dat ook gelukt?

"Ik merk dat de natuurwereld nog steeds een beetje murw is. De klap uit 2010 is hard aangekomen. De boodschap was toen dat de waarde van de natuur kennelijk ter discussie staat. Het werd opeens een stevig politiek thema. Terwijl we de natuur moeten koesteren, het is van ons allemaal.

"Mijn vrees is dat straks in de formatie hetzelfde gebeurt als in 2010 met Mark Rutte en Maxime Verhagen. Dat was bijna een Trumpistisch kabinet avant la lettre. Als ik nu naar sommige partijprogramma's kijk, ben ik er niet gerust op. Zie het CDA, waar de natuur nog steeds wordt genoemd als belemmering voor boeren en andere ondernemers. In het VVD-programma staat weer dat mensen aandeelhouder van natuurgebieden moeten kunnen worden."

Acht u nieuwe bezuinigingen op natuur realistisch?

"Ja. De PVV was destijds dominant. Nu ook. Zelfde geldt voor de VVD. Ik heb niet veel signalen dat die partijen er nu heel andere denkbeelden op nahouden. Door de VVD wordt nu stoer gezegd dat er niet met de PVV zal worden samengewerkt, maar heel Nederland denkt: 'Dat moeten we nog maar zien'. Een herhaling van 2010, dat is mijn schrikbeeld."

U zegt dat het vorige kabinet veel heeft stukgemaakt. In hoeverre is dat weer gerepareerd?

"Het gaat de goede kant op. Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) meldde vorige maand dat 55 procent van de dier- en plantensoorten 'in gunstige staat van instandhouding' verkeert, zoals dat zo mooi heet. In 2027 is dat 65 procent. Maar dan wordt nog altijd een derde van alle soorten bedreigd. We zijn er nog lang niet." biodiversiteit in Nederland is nog maar 15 procent over.

"Je komt nooit meer terug op het niveau waarop het ooit was. Maar het moet beter. Volgens het planbureau is de grootste winst te behalen in de gebieden om de bestaande natuur heen en in de landbouw.

"Het nieuwe kabinet staat voor een belangrijke keuze. Met 100 tot 200 miljoen euro extra zit je weer op het niveau van voor de snoeibeurt van het kabinet Rutte I. Met dat geld kun je het Natuurnetwerk Nederland vergroten en met name de verbindingen tussen bestaande gebieden. En we moeten fors inzetten op natuurlijk boeren, het agrarische natuurbeheer."

Waarom gebeurt dat 'natuurlijk boeren' nog zo weinig?

"Het vraagt van de boer een enorme omschakeling. Een gemiddelde melkveehouder verdient 30.000 euro per jaar, geen vetpot voor heel hard werken. Ze willen graag meer voor de natuur op en rond hun terrein zorgen, maar hoe krijgen ze dat financieel rond? Een vergoeding kan helpen."

Wat kunt u daaraan doen?

"Al op korte termijn kan ik daar geld voor regelen. Ik mag een deel van de Europese landbouwsubsidies, bedoeld voor directe inkomenssteun, benutten voor agrarisch natuurbeheer. Dan krijgen boeren geld voor hun bijdrage aan de natuur, bijvoorbeeld aan biodiversiteit, aan weidevogels, aan een sterkere bijenpopulatie. Deze Tweede Kamer heeft dit plan geblokkeerd. Maar vanaf 23 maart zit er een nieuwe Kamer. Dan wil ik het alsnog regelen. Het gaat om fors geld, het kan oplopen tot tientallen miljoenen."

Waarom lukte het u niet om afgelopen Prinsjesdag geld voor natuur te regelen?

"Dit kabinet moest in vele opzichten de boel op orde krijgen, vooral economisch. Als je terugdenkt aan hoe we er in 2012 voor stonden - die onzekerheid of we de crisis wel te boven zouden komen, en tegen welke prijs - dat was al spannend genoeg. Nu kunnen we vooruit kijken. En er is geld beschikbaar. Dat scheelt."

Bron: Trouw, woensdag 15 februari 2017.