Brede coalitie komt in actie voor een generatie die opgroeit met natuur

‘s-Hertogenbosch, woensdag 10 december 2025 – Recent wetenschappelijk onderzoek toont aan dat Nederland onderaan bungelt op een lijst met de meest ‘natuurverbonden’ landen ter wereld*. Dat is niet vreemd, als je bedenkt dat de helft van de kinderen (bijna) nooit natuurles krijgt en een grote meerderheid van de kinderen niet meer dagelijks buitenspeelt (bron: IVN Natuureducatie). Een zorgelijke ontwikkeling, niet alleen in tijden van klimaatverandering en biodiversiteitsverlies, maar ook omdat het directe gevolgen heeft voor de gezondheid en ontwikkeling van jongeren zelf. Om hier op korte termijn verandering in te brengen komt een brede coalitie van toonaangevende natuur-, jeugd- en onderwijsorganisaties vandaag in actie. Op de allereerste Natuurinclusief Manifestatie 2025 (NiM25) in de Bossche Brabanthallen presenteren 12 pionierende partijen het Position paper Jeugd & Natuur, waarin zij zich gezamenlijk uitspreken voor een generatie die vanzelfsprekend opgroeit met natuur.

 De aangesloten organisaties pleiten voor een samenleving waarin natuur een vanzelfsprekende rol speelt in het leven van kinderen en jongeren. Dat begint bij plekken waar zij vaak komen, zoals scholen, buurten en natuurgebieden. Van onderwijs op een groen schoolplein tot spelen in de natuur en lokale samenwerkingen tussen scholen, gemeenten en maatschappelijke organisaties. Hak van Nispen tot Pannerden, directeur van Vereniging GDO (Gemeenten voor Duurzame Ontwikkeling): “Vanuit het netwerk van centra voor natuur- en duurzaamheidseducatie (NDE) zien we elke dag hoeveel verschil het maakt wanneer kinderen en jongeren buiten leren, ontdekken en ervaren. Maar we zien ook de groeiende ongelijkheid in toegang tot natuur. Dat vraagt om gezamenlijke actie. Daarom staan we vandaag hier, niet als losse organisaties, maar als één beweging.” Het position paper onderstreept dat natuurervaringen essentieel zijn voor de brede ontwikkeling van kinderen en jongeren.

Hoewel natuur aantoonbare voordelen biedt voor gezondheid, leerprestaties en sociaal-emotionele groei (zie kader), brengen kinderen steeds minder tijd in de natuur door. Jan Dijstelbloem, directeur van IVN Natuureducatie: “Ieder kind verdient dagelijks contact met de natuur. Leren in en met de natuur maakt kinderen gezonder, gelukkiger en veerkrachtiger. Zeker voor kinderen die opgroeien in kwetsbare stadswijken geeft dat een betere startpositie in het leven. Te midden van honderden partijen laten we vandaag zien hoe belangrijk het is om samen in actie te komen.”

Het position paper is opgesteld door de Werkgroep Jeugd & Natuur, gestart in 2024 binnen het Collectief Natuurinclusief. Deze groep bestaat uit overheden, maatschappelijke organisaties en onderwijsinstellingen met één gezamenlijk doel: natuurverbonden opgroeien en onderwijzen vanzelfsprekend maken in onze moderne samenleving. De aangesloten partijen motiveren en faciliteren professionals uit praktijk en beleid om kennis met elkaar te delen en zich samen professioneel verder te ontwikkelen ten behoeve van jeugd en natuur. Zij organiseren hiertoe open leernetwerken en ontmoetingen waarin met en van elkaar geleerd wordt. De inzet sluit direct aan op de Agenda Natuurinclusief 2.0 (domein Onderwijs). Met het position paper wordt een concrete stap gezet richting een samenleving waarin natuur diep verankerd is in het opgroeien en onderwijs van kinderen en jongeren.